Pierwszy teleskop

[DamianN]

Jako że jest to mój pierwszy post na forum, na początku chciał bym się przywitać. Jestem Damian, lat 36. Patrzeć w gwiazdy lubiłem chyba od zawsze, czy to podczas nocnych spacerów, czy bushcraftowo/górskich wypadów. Co prawda tylko gołym okiem i decathlonowską lornetką 6x25, mimo to i tak świadomość że patrzę na obiekty oddalone o setki lat świetlnych zawsze była fascynująca. I wcale nie przeszkadzało mi że tłumacząc niebo znajomym, tak naprawdę potrafiłem znaleźć tylko Oriona, Duży/Mały wóz i Kasjopeje😃 Rok temu przeprowadzałem się na typową wieś z dala od miast, i zacząłem coraz częściej patrzeć w niebo (no bo co tu więcej robić😉). Zacząłem uczyć się nieba, wyszukiwać obiekty z Tabeli Wimmera, robić pierwsze notatki z obserwacji. Lornetka przestała wystarczać więc stwierdziłem że czas na teleskop.

Przejrzałem dużo wątków na forum, obejrzałem masę filmlmów na YT ale im dalej w las tym ciemniej. Dlatego chciał bym się poradzić was, bardziej doświadczonych kolegów, w co zainwestowali byście na moim miejscu.

Obserwował będę z ogrodu, (BORTLE 4.6 według https://lightpollutionmap.app/pl/?lat=51.173363&lng=19.071922&zoom=15) niby na miejscu ale żeby nie zasłaniał dom i drzewa jednak będę musiał te 80m teleskop nosić. Nie chcę inwestować zbyt dużo, powiedzmy tak do 2k zł. Jeśli mi się spodoba, i będę lepiej wiedzieć co chcę obserwować to kupię sobie konkretniejszy sprzęt pod konkretne obiekty. Jeśli jednak nie to sobie ten sprzęcik zostawię i pewnie te 2-3 razy w roku coś tam i tak popatrzę.

 Dlatego potrzebuję sprzęt w miarę możliwości uniwersalny, najlepiej na EQ3. Na WCP ,Przerwę Cassiniego, i koński łeb jak ze zdjęć w tym budżecie nawet nie liczę, ale dobrze było by żeby sprzętem dało się dostrzec że Jowisz to Jowisz a nie większa jasna kropka, a także zaobserwować chociaż tą łatwiejszą cześć chyba znanej tutaj Tabeli Wimmera. O astrofoto też na razie nie myślę, coś tam pewnie pstryknę smartfonem jak się uda, ale nastawiam się na obserwacje wizualne i fun z wyszukania i zaobserwowania na niebie czegoś czego nieuzbrojonym okiem dostrzec się nie da.

Zastanawiam się nad:

https://allegro.pl/oferta/teleskop-sky-watcher-bk-1021-eq3-2-102-1000-17989346890

https://allegro.pl/oferta/teleskop-sky-watcher-bk-909-eq3-2-17989098402

https://allegro.pl/oferta/teleskop-bresser-mc-100-1400-eq3-17420267122

https://allegro.pl/oferta/teleskop-sky-watcher-mak-102-1300-eq-2-14669553178

Newtony raczej odpadają, raz że duże a dwa to nie chcę się od samego początku martwić się o kolimację, że mi się lusterko zabrudzi i uszkodzę itp. Wolę jednak coś co wyciągnę z szafy, rozstawię, poobserwuję bez 2 godzinnego czekania aż się schłodzi, schowam i do następnego razu zapomnę. A że Księżyc będzie miał obwódkę albo jakiej? Trudno🙂 Jak jednak przepadnę w tym temacie, to pewnie zmienię zdanie i zainwestuję w lustro większe niż 8 cali, ale to chyba jeszcze nie ten moment.

 

[piotrfie]

1. Kolimacja Newtona nie jest skomplikowana i nie robi się jej bez przerwy. Wychłodzenie teleskopu z pyreksowym lustrem też nie zajmuje 2 godzin. Naczytałeś się opowieści obserwatorów, którym przeszkadza najlżejsza koma czy inna aberracja. Na początek i tak się na to nie zwraca uwagi.

2. Montaż ekwatorialny w obserwacjach wizualnych to zbędne utrudnianie sobie życia.

EQ2 w ogóle bym nie rozważał, trzęsie się tak, że może się odechcieć korzystać z teleskopu. Montaż azymutalny (czy to na trójnogu czy też Dobson) jest znacznie prostszy do ogarnięcia. Ekwatorialny jest konieczny do astrofoto, ale do wizuala to "zbytek szczęścia".

3. Bortle 4,6 to dobre niebo nie tylko na US, ale także na DS. Do wizuala brał bym Dobsona, tak 8" (np. GSO). Z czymś takim wypatrzysz nie tylko WCP, ale sporo ciekawych obiektów DS. 

Co do MAK-ów, to są fajne sprzęty, ale 100mm apertury to niewiele. Jowisza pokaże. Saturna też. Nieco obiektów DS też złapiesz, ale przy takim niebie brał bym coś z większą aperturą.

[Hamster]

Bierz Newtona na Dobsonie 8'' najlepiej z światłosiłą f/6.

[tomason]

Mam SW 102/1000 na EQ 3-2 na aluminiowych nogach dodając napęd w jednej osi i problem ze trzęsącym obrazem wyeleminowany raz ustawisz obiekt i tylko raz na jakiś czas lekka korekta po za tym bardzo szybko się wychładza 15 min i już można cieszyć się dobrym obrazem .

[DamianN]

W dniu 19.11.2025 o 07:32, piotrfie napisał:

1. Kolimacja Newtona nie jest skomplikowana i nie robi się jej bez przerwy.

Rozumiem, a jesteś w stanie plus minus nakreślić od czego zależy częstotliwość konieczności wykonania kolimacji? Od przenoszenia? Od poruszania się tubusem? W sumie to chyba najbardziej ta kolimacja zniechęca mnie do newtona, nawet to dłuższe chłodzenie jestem w stanie zaakceptować. Wrócę o 23 z pracy to mogę wyrzucić teleskop na taras, wrócić do domu, narobić herbaty, przebrać się, uszykować atlas, notatki itp. to akurat godzina prawie zejdzie.

 

W dniu 19.11.2025 o 07:32, piotrfie napisał:

2. Montaż ekwatorialny w obserwacjach wizualnych to zbędne utrudnianie sobie życia.

EQ2 w ogóle bym nie rozważał, trzęsie się tak, że może się odechcieć korzystać z teleskopu. Montaż azymutalny (czy to na trójnogu czy też Dobson) jest znacznie prostszy do ogarnięcia. Ekwatorialny jest konieczny do astrofoto, ale do wizuala to "zbytek szczęścia".

Jeśli chodzi montaż to o eq3 myślałem bardziej pod kątem że nie będzie trzeba go wymieniać jak bym kiedyś chciał kupić lepszą tubę. Chociaż z tego co czytałem to pod większe apertury (np.120mm) z długą ogniskową i tak jest niezbyt stabilny. A co do paralaktyka, to po prostu fajnie było by się go nauczyć, mimo że na początku pewnie będzie problematyczny.

 

15 godzin temu, tomason napisał:

Mam SW 102/1000 na EQ 3-2 na aluminiowych nogach dodając napęd w jednej osi i problem ze trzęsącym obrazem wyeleminowany raz ustawisz obiekt i tylko raz na jakiś czas lekka korekta po za tym bardzo szybko się wychładza 15 min i już można cieszyć się dobrym obrazem .

Ja o napędzie na razie nie myślę, chciał bym pouczyć się nieba i sam wyszukiwać obiekty. W tej chwili jak myślę o takim rozwiązaniu to od razu kojarzą mi się młodsi koledzy z pracy, którzy przy byle problemie odpalają AI, i jakoś dają sobie radę. Ale mam wrażenie graniczące z pewnością że tak naprawdę to nie wiedzą co robią i dlaczego to robią. Nie chcę tak, wolę znaleźć choćby jeden obiekt zamiast 5 ale satysfakcja na pewno dużo większa a i w głowie coś zawsze zostanie.

A możesz opisać co widać przez ten tubus? Jaki poziom szczegółów i ostrości na księżycu i planetach? Jakie najtrudniejsze/najciemniejsze obiekty głębokiego nieba udało Ci się nim wypatrzyć? i w jakich warunkach obserwujesz bo to też ważne:) Aberracja bardzo przeszkadza czy raczej pomijalna?

[Koszy89]

@DamianN

Kolimacją zupełnie się nie przejmuj , w pełnej tubie będziesz ją robił w zasadzie tylko przy okazji mycia luster , w sensie taką grubszą, a delikatna poprawka jakby coś tam się przestawiło w wyniku transportu to minuta pięć prostej czynności.

Długi czas   chłodzenia Newtona  to tez nie żaden problem , nie chłodzi się długo , a dwa że do DS nie musi być idealnie wychłodzony, możesz wynieść i zacząć obserwować nawet po pół godziny większość obiektów DS no i jak słusznie zauważyłeś, będziesz się szykował a teleskop w tym czasie się chłodzi.

 Newton na dobsonie to najlepszy możliwy stosunek ceny do możliwosci  zarówno na US jak i  na DS, a widać że będziesz chciał obserwować jedno i drugie , kupisz małą lupę i szybko będziesz miał niedosyt na obiektach głębokiego nieba .

A ze masz z tym kawałek do przejścia to jakoś to sobie usprawnisz , szelki na tube na przykład.

Z każdym innym też będzie trzeba przejść tyle że będzie ewentualnie lżejsze , nie koniecznie poręczniejsze .

 

[Alf112]

""Ja o napędzie na razie nie myślę, chciał bym pouczyć się nieba i sam wyszukiwać obiekty."

Kolega tomason miał  na myśli napędy w osiach do utrzymania obiektów w polu widzenia po uprzednim  wyszukaniu ich samemu a Ty piszesz o goto .

Napęd choćby w jednej osi jest super rozwiązaniem do obserwacji planet  i księżyca ,nic Ci nie ucieka,nie drga niczego nie dotykasz montaż  sam podąża za obiektem a Ty obserwujesz,(ale najpierw  sam znajdujesz) 

[Alf112]

I jeszcze  co do Twojego pytania. 

Refraktor Sw90/910 miałem na eq3-2  z napędami w dwóch osiach i stalowych nogach 1.75" pracował stabilnie pow. na planetach do 150x potem wychodziła abera (Jowisz) , Księżyc,Saturn i podwójne spokojnie do 200x

Mak Sw127 na tym samym montażu do 250x stabilnie bez drgań nawet z bino

Mak Sw102 i ten sam montaż 180/200x oczywiście  bardzo stabilnie i wyraźnie lepszy obraz, bardziej  ostry od Sw90/910, no i zwykłe plossle lepiej  tutaj  wypadają niż  w achro. 

Synta 8 [proponowana tutaj  przez kolegów wyżej) fakt wiekszy gabaryt choć  nie koniecznie  waga bo te moje eq3-2 z nogami 1.75 , przeciwwagami i makiem 127 plus bino waży chyba tyle  samo.

Ale do rzeczy; Synta pod bortle4 miażdży wyżej wymienione na wszystkich obiektach ,no może  oprócz podwójnych  bo maczki ładnie  je pokazują dlugie refraktory oczywiście też ale do tego przydałby się jakiś ed, prosta w obsłudze,  lustro z pyrexu chłodzi się  szybciej niż mak127 , kolimowana raz po zakupie i transporcie  autem 150km do domu pół roku temu i myślę że  nie będzie  potrzeby jeszcze  kolejne pół (normalnie używana,  wynoszona na taras w całości) założyłem  łożysko obrotowe zamiast teflonu  i jest miód malina , łatwo szybko i przyjemnie, do tego zostawiłem  maczka 102 ale na statywie foto bo mieści mi się  ze wszystkimi bambetlami do niewielkiego  plecaka i zabieram go na jakieś wyjazdy/ wycieczki , coś  tam pokaże  w nocy i sprawdza się  też  w dzień. 

Podsumowując ,pomimo że  bardzo lubię  używać  paralaktyka z napędem to przy tubach którymi dysponowałem do tej pory, Synta 8 na dobsonie bierze  górę przez aperturę:😃

 

 

 

[piotrfie]

@DamianN

Jeśli chodzi o częstotliwość kolimacji to zależy ona przede wszystkim od konstrukcji teleskopu. Newtony z pełną tubą kolimuje się stosunkowo rzadko, czasem raz na pół roku starczy. Składane teleskopy kratownicowe, takie jak na przykład Taurus, kolimuje się po każdym ich zmontowaniu. Nie jest to długi proces. Przy odrobinie wprawy zajmuje około 3 do 4 minuty. Do takiej kolimacji najprościej i najszybciej użyć niedrogiego kolimatora laserowego. 

Co do kwestii napędu to jest on niezwykle użyteczny przy astrofotografii natomiast nie jest konieczny do obserwacji wizualnych. Jak to już jeden z przedmówców stwierdził nie myl napędu z systemem go to. 

Jaki najdalszy obiekt można zobaczyć ośmiocalowym Newtonem? 

Kwazar 3c273 - oglądałem że trzy lata temu z ośmiocalowego GSO będącego własnością @polaris-a. Może wygląda niepozornie jak mała gwiazdka, ale leży mniej więcej dwa i pół miliarda lat świetlnych stąd. 

Opis tych obserwacji autorstwa @polaris-a znajdziesz tutaj:

http://astronoce.pl/obserwacje.php?id=259

Edytowane 20 Listopada 2025 przez piotrfie

[DamianN]

Dzięki za wszystkie odpowiedzi, przekonaliście mnie. Jednak będę rozglądał się za Newtonem na dobsonie.

Czekałem  na black firday, miałem nadzieje że będą jakieś promocje i może uda się wychaczyć jakąś 10" w cenie zbliżonej do 8", niestety poza pojedynczymi promocjami na refraktory i małe newtony firmy Opticon (z tego co się orientuję z raczej niezbyt pochlebnymi opiniami) nie udało mi się sensownego nic upolować. Mało tego na stronie https://sklep.deltaoptical.pl/ jeszcze kilka dni temu działał kod rabatowy ,,Astrolife10" a teraz nie działa... może ktoś zna i podrzuci jakiś rabacik? Czekałem też czy @żona która pisała tutaj post kilka dni po moim, to przypadkiem nie moja żona😀 Bo urodziny mam pod koniec roku i lokalizacja też się zgadzała🤔 Ale prezent już dostałem więc najwidoczniej to jakaś inna żona😅

Teraz jeszcze pytania uzupełniające:

1. Czy newtony od Sky-Watcher, różnią się czymś więcej niż wyciąg z mikro ruchami i wentylator od tych GSO? (których nomen omen też są 2 rodzaje, białe i niebieskie, białe 200zł tańsze) Warto dopłacić te kilka stówek do GSO?

2. Zastanawiam się też czy warto dołożyć do 10" (mimo że na 100% poza budżetem, to jednak kusi większa apertura) czy lepiej wziąć 8" i zainwestować w lepsze okulary?

[Hamster]

Jeżeli masz zamiar kupić w Delta Optical, to spróbuj użyć kodu na 10% zniżki -  FA2021