Moje kolejne wyprawy czyli z ED80 na Księżyc

[Przemek_K]

Zaliczyłem już trochę wizualno-fotograficznych wypraw na Księżyc z achromatami 120/1000 i 80/400, teraz przyszedł czas na nowy rozdział z SW ED80 i mam nadzieję, że będzie to pełna ciekawych doznań przygoda o których od czasu do czasu coś tutaj napiszę ? Udało mi się ukończyć wszystkie niezbędne prace nad dodatkami do EDa czyli filtrem słonecznym i tuleją mocującą wyciąg z CC6. Teraz pozostało mi już tylko testować nową konfigurację i szukać najlepszych ustawień do fotografowania aparatem przy okazji rzucając trochę okiem wizualnie na naszego naturalnego satelitę. 

Wczoraj była pogoda i trochę więcej czasu na testy. Sprzęt rozstawiłem gdzieś ok. 23 w typowej konfiguracji z jakiej korzystałem wcześniej z achromatami czyli ED80 plus barlow GSO 2x ED w redukcji 2"/1,25" z C60D dający w sumie 2,16x. O swoich pierwszych wrażeniach już pisałem w temacie o wyborze refraktora, po ustawieniu ostrości uderzająca jest wręcz jakość obrazu w porównaniu do achromatów. Księżyc jest z dnia na dzień coraz niżej, warunki wczoraj były słabe no i te rozgrzane parujące dachy... Zacząłem strzelać fotki przy ustawieniach ISO200 i 1/100s, po kilku klatkach przytrafiła mi się niezła niespodzianka, była 23:19, akurat jak pstryknąłem zdjęcie i aparat wyskoczył z podglądu zdjęcia z powrotem na live viewa na tarczę Księżyca wleciał samolot ciągnąc za sobą pokaźną smugę. Dobrze, że trzymałem w ręku pilota z palcem na spuście, szybka reakcja i jeszcze udało się gościa złapać na tarczy ?

W sumie przez kilkanaście minut wykonałem ok. 70 klatek zerkając od czasu do czasu na ekran aparatu i trybie powiększeń x5 i x10 oglądałem co ciekawsze zakamarki. W oczy rzucał się od samego początku Aristarchus ze swoją bardzo jasną ścianą i zarówno on jak i jego okolice z Herodotusem i ciągnącą się nad nim doliną Vallis Schroteri przykuły mogą największą uwagę. Szkoda, że tak kotłowało wczoraj mocno bo fajnie wyglądały cienie i światła w tych miejscach, na szczęście jakiś finalny stack z wczorajszej sesji udało się sklecić i wyciąć do pokazania ten interesujący fragment:

Sam pełny stack to 30 klatek z 70, PIPP, Registax6 i RawTherapee:

Jakość obrazu i klatek nawet przy tak słabych warunkach jest dużo lepsza niż z achromatów, krawędź tarczy jest ostra, nie widzę praktycznie żadnej aberracji a PIPP konwertując klatki i segregując je wg jakości zaczął tradycyjnie od klatki 100% jakości a zakończył przy 70-tej na... 98,81%. Z achromatami przy tylu klatkach kończyło się zazwyczaj poniżej 90%, czasem 86%. Pomiar wielkości otrzymanej tarczy też zgadzał się z moimi wcześniejszymi wyliczeniami wg zdjęć z 400 i 1000mm, tarcza wychodzi ok. 2700px z barlowem 2x.

To na początek właściwie tyle, teraz tylko czekać na kolejne okazje i lepsze warunki. W planach mam zamiar sprawdzić jakość zdjęć przy nieco większym ISO a krótszych czasach typu ISO400 i 1/250 czy 1/320s, może da to jakiś pozytywny efekt w stosunku do 1/100s przy kotłującym się obrazie a samo ISO400 nie powinno jakoś źle wpłynąć na szum bo wg testów w necie C60D daje zauważalne 1% szumy od ISO800 no ale to wszytko wyjdzie w testach.

Zatem do kolejnych ciekawych sesji i miejsc na Księżycu! ?

 

[Maciek_Cz]

Ja zawsze o tym samym - w Plato na Twoim zdjęciu ładnie widać po środku kraterek A i zróżnicowane albedo dna krateru. Jak oglądam zdjęcia na forach to bardzo rzadko widać te struktury na zdjęciach nawet z dużego kalibru jak SCT itp. Może to kwestia obróbki? A może wrażliwość większych apertur na seeing?

[JSC]

Ja kiedyś robiłem testy ustawień kamerki Neximage5 też z 80mm teleskopem (achromatem 80/1200) i wychodziło mi, ze najlepiej jest ustawic na 50 klatek na sekundę (u mnie jest to maximum) i dać średnie wzmocnienie. Obraz będzie ciemny, ale można go w obróbce rozjaśnić odpowiednimi narzędziami (najlepiej radził sobie automat "korekcja zanikania" w CorelPainter). No i potrzeba dużo klatek, najlepiej kilkaset. Ciekaw jestem jak to u Ciebie będzie. Jest jeszcze  kwestia kompresji - aparat z tego co wiem za bardzo kompresuje w stosunku do kamerki, można to chyba jakoś obejść podpinajac go do komputera, ale nie wnikałem w to zagadnienie, bo kupiłem tanią kamerkę.

 

PS

Fotki Ci wyszły bardzo dobrze. Ja lubię duże powiększenia fragmentów, a najlepiej pojedynczych kraterow, ale nie wiem czy można u Ciebie w aparacie robić filmiki wycinkiem matrycy (tak najmniej obciążasz kwestie przechwytu i zapisu), tak jak to się robi w dedykowanych kamerkach lub np. w Canonie 550D?

 

 

 

Edytowane 12 Czerwca 2022 przez JSC

[Przemek_K]

Wszystko ma wpływ na jakość zdjęcia, większa apertura w niekorzystnych lokalnych warunkach (parujący dookoła "osiedlowy beton") jest bardzo wrażliwa, mam porównanie do 6 calowego lustra. Sama obróbka też wymaga wprawy i doświadczenia, ciągle się uczę i próbuję różnych rozwiązań. Po tym jak mi samolot wyszedł jeszcze lekko rozmazany przy 1/100s uznałem, że czas spróbować krótszych czasów i sprawdzić jaki to będzie miało wpływ na jakość finalną.

Na razie najlepsze efekty na Księżycu i Słońcu uzyskuję z aparatem strzelając normalnie zdjęcia w RAW, to jest 5194x3457px na klatkę, przy planetach kręciłem aviki. PIPP bez problemu łyka RAWy i konwertuje, wycina i centruje jak chcemy.

[Przemek_K]

24 minuty temu, JSC napisał:

Fotki Ci wyszły bardzo dobrze. Ja lubię duże powiększenia fragmentów, a najlepiej pojedynczych kraterow, ale nie wiem czy można u Ciebie w aparacie robić filmiki wycinkiem matrycy (tak najmniej obciążasz kwestie przechwytu i zapisu), tak jak to się robi w dedykowanych kamerkach lub np. w Canonie 550D?

Dzięki. W Canonie 60D można nagrywać w trybie kadrowania 640x480, tak nagrywałem planety. Na Księżycu wtedy wychodzą takie fragmenty w dużym powiększeniu, ostatnio nagrałem kilka avików ale jeszcze nie miałem czasu spróbować ich obróbki, jak coś się uda to wrzucę.

[JSC]

A jak jest w C 60D z formą zapisu w RAW? Masz tam jakies mozliwosci wyboru wielkosci pliku?

Edytowane 12 Czerwca 2022 przez JSC

[Przemek_K]

W opcjach do wyboru jest jakość RAW 5184x3456, MRAW 3888x2592 i SRAW 2592x1728 - w trybie 3:2, w trybie 4:3 RAWy są 4608x3456, w 16:9 5184x2912 i w 1:1 3456x3456, każda z tych opcji wpływa na wielkość pliku bo automatycznie zmienia się przy wyborze ilość możliwych do zapisania zdjęć. Ja używam najlepszej opcji, RAW w 3:2, 18mpx.

[JSC]

Tak w ogóle to na ten piksel aparatu (4,29um) do maksymalnych powiększeń  dalbym Barlowa  przynajmniej  3x (dobrego).

Moim zadaniem wzór : "wielkośc piksela x 5 = swiatłosila" sprawdza sie.

Edytowane 12 Czerwca 2022 przez JSC

[Przemek_K]

Kiedyś trzeba będzie spróbować. Z GSO 2x ED wyciągam 2,16x, ze wszystkimi przedłużkami jakie mam podejdzie pod 2,5x.

Tak na szybko taki stack wyszedł mi z trybu kadrowania, 10% z 2500 klatek. Ujęcie z 10.06. Ale ciężko z obróbką tego typu materiału, Registax nie daje rady z wynikowym avikiem z PIPP, Stakkert jakoś to przemielił - dużo opcji i kombinacji, trzeba to będzie jeszcze przećwiczyć.

[JSC]

Nie jest żle, ale na pewno można jeszcze  więcej wycisnąc z tych 80mm. Kluczowy jest oczywiscie seeing...

[Przemek_K]

Wyskoczyłem wczoraj na szybką sesyjkę żeby złapać Łysego w ok. 28% fazie. Było już po 22 a Księżyc w tym czasie wisiał oczywiście nisko nad wyłożonym papą dachem więc miałem na ekranie aparatu ?rogala na parze? ?

Stack z 20 klatek, ED80+barlow 2x, C60D, PIPP, Registax6, RawTherapee:

Piękne widoki w tej fazie zapewniła lewa strona Morza Nektaru z kraterami Theophillus i Cyrillus oraz światło padające na ściany blisko terminatora, począwszy od krateru Kant i ciągnące się w dół aż do krateru Piccolomini, na mapie opisana tam jako Rupes Altai. Małe zbliżenie na tą okolicę:

Poniżej wyskoczyła fajna niespodzianka, w kraterze Levi pokazały się dwa małe kraterki tworzące wyraźną ósemkę:

Taką ciekawą wizualnie niespodziankę można było zauważyć też na północy, poniżej wychodzącego z mroku Aristotelesa. W połowie drogi od niego do Lacus Mortis, ciut niżej jest taka skąpana w cieniu dolinka z kraterem którego nazwy nie widzę na mapie ale jego podświetlone krawędzie wyglądały w tym cieniu wyjątkowo, bardzo ciekawe miejsce i dla mnie numer jeden tej sesji:

Aż nagrałem avika i poddałem obróbce w Stakkercie:

Ogólnie to po kraterach i dolinach był istny festiwal światła i cienia, mało było czasu by się tym nacieszyć bo Księżyc uciekał coraz niżej za budynki, udało się co nieco na zdjęciach zarejestrować w tych parujących warunkach, na lepsze efekty trzeba poczekać do jesieni i zimy. Ciekawe czy ktoś z Was też obserwował ten świecący krater w ciemnej dolince poniżej Aristotelesa? ?

Edytowane 5 Lipca 2022 przez Przemek_K

[Przemek_K]

Pogoda wczoraj pozwoliła na kolejną sesyjkę, Księżyc w okolicach 37%. Ten sam zestaw, stack z 16 klatek:

Mogłem się przyjrzeć bohaterowi ostatniej sesji czyli małemu kraterowi poniżej Aristotelesa którego krawędzie tak pięknie świeciły w cieniu doliny. Ta dolina wygląda na płytki/stary krater który tak fajne pozostawał wtedy w mroku, wczoraj już widoczny w całej okazałości:

I znowu po całości kolejny festiwal świateł i cieni, długie cienie Montes Caucasus, na lewo od Aristotelesa uwagę zwrócił wyglądający jak pierścień albo mury jakiejś twierdzy Egede. Tam gdzie Mare Serenitatis styka się z górami Caucasus jest taki charakterystyczny rzucający długi cień pojedynczy szczyt. Celowo rozjaśniłem wycięty fragment zdjęcia żeby lepiej było widać cienie:

Tak jak poprzednio i tym razem udało się złapać ciekawe zjawisko i to będzie nr jeden tej sesji. Dużo dalej na południe, na lewo od kraterów Goodacre i Gemma Frisius, blisko terminatora jest takie wzniesienie między kraterami które we wczorajszym świetle wyglądało niczym motyl, przepiękny widoczek:

I rozjaśniony w powiększeniu:

To właśnie dla takich smaczków gdzie światło i cień tworzą ciekawe zjawiska warto obserwować naszego naturalnego satelitę, w każdej fazie i o każdej porze czekają wizualne ciekawostki i niespodzianki. Szkoda, że to wszystko na razie w biegu bo Księżyc ucieka szybko nisko. Na razie trzeba się cieszyć tym co jest a motyl wygrał wczorajszą sesję zdecydowanie ?

[Maciek_Cz]

@Przemek_K dzisiaj chyba "dnieje" w Plato. Liczę na Twoje fotki i obserwacje. Ja chyba odpadne dzisiaj.

Edit: nie wytrzymałem i wyszedłem z teleskopem. Niestety, jest o kilka godzin za wcześnie. Oświetlony jest tylko wschodni skraj Plato. Ale Księżyc ładny!

Edytowane 6 Lipca 2022 przez Maciek_Cz

[Przemek_K]

No niestety, tym razem się nie uda, jest za wcześnie na Plato a u mnie jeszcze chmury, szkoda...

[Maciek_Cz]

Dałem alert na Cloudy Nights. Może komuś z Europy zachodniej lub ze wschodniego wybrzeża USA się powiedzie. Mam taką nadzieję.

[Przemek_K]

Wracając do sesji z poniedziałku i tego świecącego krateru w ciemnej dolinie - dopiero na mapie LROC znalazłem jego nazwę: to Eudoxus A.

https://quickmap.lroc.asu.edu/layers?extent=2.6004644%2C40.954583%2C35.4415338%2C54.1282447&proj=10&layers=NrBsFYBoAZIRnpEBmZcAsjYIHYFcAbAyAbwF8BdC0ypcOKbRFOOZRBXQ48qmqoA

 

[Przemek_K]

Przygotowałem sobie wczoraj aparat ze statywem przed snem i ustawiłem budzik na 3 rano, Księżyc miał być pod Jowiszem, pogoda wg prognozy też miała być więc szkoda by było przegapić. No i faktycznie, rano przywitał mnie piękny widoczek na niebie. Strzeliłem z okna kilka fotek z Canona uzbrojonego w 50mm obiektyw.

Ale Księżyca ostatnio jak na lekarstwo przez te jego ?niskie loty?w dążeniu do pełni, więc trzeba się przestawić na korzystniejsze teraz ustawienia poranne. Zachęcony niezłą pogodą wyrwałem i rozstawiłem raz dwa sprzęt bo strasznie szybko robi się jasno. Szału jednak z warunkami nie było, miotało dość mocno obrazem na kraterach. Standardowa porcja ok. 60 klatek, stack z 21, ED80+barlow 2x, C60D, PIPP, Registax6 i RawTherapee:

Można było się przyjrzeć bohaterom ostatnich sesji w zachodzącym świetle, zresztą cała widoczna tarcza wyglądała ciekawie, nie pamiętam kiedy była u mnie chęć i okazja by oglądać w tej fazie Księżyc i go fotografować. Najciekawiej wyglądały kratery Cyrillus i Catharina, połączone cieniem niczym mierząca w nas dwururka ? W tym pierwszym udało się wewnątrz złapać promienie światła na wzniesieniu a w drugim po prawej stronie na krawędzi wyraźnie zaznaczyła się schodząca w dół niczym zjazd do krateru dolinka. Fajny widoczek był też zaraz poniżej Cathariny nieco w lewo, w okolicach kraterów Polybius gdzie padał cień rzucany przez wzniesienia po lewej.

Kilka fragmentów ciekawszych miejsc z Plato i okolicami Aristotelesa, wyraźnie zaświeciły krawędzie Lacus Mortis kontrastując z cieniem rzucanym przez wzniesienia po lewej od Rimae Burg.

Rzucające cień wzniesienie na zachodniej krawędzi krateru Maurolycus wyglądało w tym świetle niczym usypana rampa ?

Sesyjka udana - ciekawe czy za trzy dni pogoda dopisze by zapolować na mleczną poświatę w Plato... ?

 

Edytowane 19 Lipca 2022 przez Przemek_K

[Przemek_K]

No to u mnie raczej jutro rano będzie kiszka z podejścia do Plato, prognozy nie wyglądają dobrze. Może komuś się uda pstryknąć trochę zdjęć o 2-3? Wg SVS będzie mniej więcej tak:

[Maciek_Cz]

A czy zachód Słońca nad Plato nie był dzisiaj nad ranem?

[Przemek_K]

Powyższy wycinek ze strony https://svs.gsfc.nasa.gov/4955 wg ustawień na dzień 22, godz. 3, dzisiaj 21.07 Plato był jeszcze cały oświetlony.

[Maciek_Cz]

Ach rzeczywiście to dopiero jutro nad ranem. Kurcze szkoda ze do roboty trzeba iść.

[Maciek_Cz]

Mam diabelski pomysł - wstać nad ranem i zobaczyć zachód w Plato?

[Przemek_K]

No ja wstanę i zerknę przez okno ale raczej będzie pochmurno tutaj...

[Janko]

13 minut temu, Maciek_Cz napisał:

Mam diabelski pomysł - wstać nad ranem i zobaczyć zachód w Plato?

To chyba pokuta za grzechy ?

[Maciek_Cz]

@Janko to raczej nagroda, że można takie cuda zobaczyć?

[Maciek_Cz]

No i zaspałem ?

[Przemek_K]

A u mnie chmury. Jak na razie brak szczęścia na te ciemności w Plato, ani przy wschodzie ani przy zachodzie.

[Przemek_K]

Zrobiło się okienko pogodowe u mnie więc wystawiłem sprzęt i wycelowałem w Księżyc. Trochę szkoda, że jest jeszcze tak nisko bo Zatoka Tęcz dzisiaj była przepiękna, mimo kiepskich warunków i gotującego się obrazu gapiłem się w nią dość długo stęskniony za tymi widokami. Sesję zacząłem jednak od szybkiego pstryknięcia Księżyca i Saturna przez obiektyw 50mm.

C60D+50mm 1.8STM, f/3.2, 1s, ISO800:

Później na montażu wylądował ED80 i zebrałem trochę klatek całego Księżyca.

ED80+barlow 2x2", C60D, PIPP, Registax6, RawTherapee, stack z 20 klatek:

Wspomniana już Zatoka Tęcz pochłonęła prawie całą resztę sesji - wyraźny trójkątny cień przy prawej krawędzi, rozświetlona lewa krawędź Zatoki kontrastująca z mrokiem jaki panował dalej za zachód no i te moje ulubione kratery Helicon i Le Verrier niczym dwa okręty zmierzające do portu w zatoce. Utrwaliłem to widowisko 1 min. avikiem, 5% z ok. 3000 klatek, PIPP i AS2:

Załapał się też Plato:

I Copernicus:

Fajnie było sobie popatrzeć i zebrać trochę materiału na zdjęcia, niskie loty Księżyca w drodze do pełni nie sprzyjają jego obserwacjom i fotografowaniu w ostatnim czasie ale jak pogoda dopisze to będzie coraz lepiej w tej kwestii ?

 

[Przemek_K]

Wczoraj wieczorem zrobiłem mały eksperyment ale zanim do niego przejdę to standardowo: cały Księżyc z ED80+barlow2x2", C60D, stack z 20 klatek, PIPP, AS2, Registax6, RawTherapee:

Gdzieś między 21:20 a 22:40 nakręciłem kilka avików jednego obszaru żeby zobaczyć jak będzie zmieniać się światło i cień. Padło na okolice Philolausa i Anaximenesa gdzie widać minimalny ruch cienia w trakcie zgranej do GIFa animacji. Najbardziej widoczne jest jednak światło pojawiające się po lewej stronie, na wewnętrznej krawędzi zalanego mrokiem Anaximandera:

Te ok. 1,5h to trochę mało na takie animacje ale pierwsza próba wypadła w miarę pomyślnie. W przyszłości z pewnością spróbuję więcej obszarów tak nagrać, jest trochę ciekawych miejsc które warto by było w ten sposób zarejestrować.

[Przemek_K]

Podczas ostatniej sesji 12.10 między kręceniem Jowisza i Marsa zajrzałem w kilka miejsc na Księżycu. Obiektem który zwrócił największą uwagę był krater Endymion i jego mroczne wnętrzności. Podgląd z mapy SVS pokazał, że o tej porze powinno być w nim widać dwa kliny światła i tak z materiałów które zebrałem udało się je po podkręceniu jasności wyciągnąć. Na przyszłość muszę próbować kręcić takie mroczne miejsca dodatkowo z większą światłoczułością by sensowniej wyłapywać tego rodzaju smaczki.

Podgląd z SVS:

Ujęcia z ED80+barlow 2x z C60D:

i z barlowem 5x + podkręcona jasność, widać kliny:

Gościnnie w innych miejscach z barlowem 2x:

Podkręcony mocniej kontrastem i jasnością Plato pokazał kilka kraterów:

I tradycyjnie cała tarcza z ED80+barlow 2x z C60D, stack z 15 klatek, PIPP, AS3, Registax6, RawTherapee:

 

Edytowane 15 Października 2022 przez Przemek_K